Ideallyfree

Outliers – Bazı İnsanlar Neden Daha Başarılı Olur?

Outliers Çizginin Dışındakiler
Outliers Çizginin Dışındakiler

Başarı rastgele bir eylem değildir. Öngörülebilir ve güçlü bir dizi koşul ve fırsattan doğar.

– Malcolm Gladwell

Outliers (Çizginin Dışındakiler)-Bazı İnsanlar Neden Daha Başarılı Olur? ,  Malcolm Gladwell - Fiyatı & Satın Al | idefix
 

“Outliers” Kitabında Ne Anlatılıyor?

2008 yılında Malcolm Gladwell tarafından kaleme alınan Outliers okuduğum en ilgi çekici bilgi ve istatistikleri barındıran kişisel gelişim kitaplarından biri. Bu kitabında bize başarmak için sadece çalışmanın yeterli olmadığını istatistik ve örneklerle açıklamış.
 
Kitapta, başarının sürekli ve düzenli çalışmak, sık sık pratik yapmakla sağlanacağı ama bu pratiğe geçmeden önce bizlere bazı şansların tanınmış ve bizim de bu şansları iyi değerlendirmiş olmamızdan bahsediliyor.
 
Gladwell; 
  • IQ seviyeniz
  • Coğrafi konumlarınız (Nerede ve ne zaman doğduğunuz),
  • Anne babanızın ne iş yaptığı
  • Sosyal çevreniz 
  • Yetişme koşullarınızın nasıl olduğu
  • Gelenekleriniz
  • Davranış tarzlarınız
  • Kültürel miraslarınız

gibi kriterlerin dünyada başarılı olmanızda ne kadar etkili bunu irdeliyor.

Atalarımızdan miras kalan gelenek ve davranış tarzlarının aynı rolü oynayıp oynamadığı ve kültürel mirasları ciddiye alarak, insanların neden başarılı oldukları konusunda, insanların başarılı oldukları şeyi nasıl daha da iyi yapabilecekleri konusunda bir şeyler öğretmeyi amaçlamıştır.

Başarı Teorisinin Ardındaki Ana Faktörlerden İlki: Kişisel Fırsat

Gladwell’e göre ‘Outliers’ fırsat tanınmış, bunları ele geçirme gücü ve zihnine sahip olanlardır.  Outliers yani Çizginin Dışındakiler kitabında Gladwell, başarı teorisinin arkasındaki ana faktörlerden ilkini – kişisel fırsatı – ele alıyor. Doğum günü ve yılı gibi tamamen keyfi faktörlerin uygulama ve mükemmelliğe ulaşma fırsatlarını belirleyebileceğini açıklarken Kanada’da hokey oyuncularından örnek veriyor ve burada yılın ilk aylarında doğan çocukların hokey takımına kabul edildiklerinde yılın son aylarında takıma kabul edilenlere göre daha avantajlı olduğunu örneklerle açıklamıştır.
 

Çizginin Dışındakiler: Beklenen Parlaklık Ölçülerinin Belirlenmesinde  Sınıf Geçmişi, Ebeveynlik Stili ve Çalışma Alışkanlıkları Önemli Rol Oynuyor

Bununla birlikte, beklenen (IQ gibi) parlaklık ölçülerinin, bir bireyin geleceğini belirlemede sınıf geçmişi, ebeveynlik stilleri ve çalışma alışkanlıkları gibi etkilerden daha az önemli olduğunu savunmaktadır.
 
Örneğin okul zamanında gelir durumu alt seviyede ve üst seviyede olan öğrencilerin başarı durumlarında çok fazla fark olmazken; yaz tatillerinde bu başarı farkı çok fazla oluyor. Bunun sebebi ise yüksek gelirli ailelerin tatillerde çocuklarını müze gezilerine, özel derslere, büyük kütüphanelere, yaz kamplarına gönderirken düşük gelirli ailelerin çocuklarına bu imkanları sağlayamaması olduğunu belirtiyor. Bu da büyük bir farka sebebiyet veriyor. Okuma becerileri söz konusu olduğunda ise, okul devreye girmediği zaman yoksul çocuklar hiçbir şey öğrenmiyor.
 
Başarılı insanların neye benzediğini bilmek yetmez. Başarılarının arkasındaki mantığı da kavramak gerekiyor
 
İlham verici TED konuşmasıyla ünlenen Malcolm Gladwell burada başarıya ulaşmak isteyenler için “10 bin saat” kuralından bahsetmiştir. İlgili konuşmayı aşağıdan izleyebilirsiniz.

10 Bin Saat Kuralı Nedir?

Gladwell, temel olarak bir alanda uzmanlaşabilmek için o konu üzerinde toplam 10 bin saat üzerinde çalışılması gerektiğini anlatıyor. Yani Gladwell’e göre bir konuda önemli bir vaktinizi harcamadan ve efor sarfetmeden başarıya ulaşmanız mümkün değil. 10 bin saat kuralına göre kısa yoldan hızlıca başarıya ulaşmak gibi bir durum kesinlikle söz konusu değil. Öğrenme aşaması her birey için değişiklik gösterse de bizim başarılı olarak nitelendirdiğimiz kişilerin başarılı oldukları alanda geçmişte mutlaka en az 10 bin saatlerini harcadıklarını belirtiyor.

Bu tezi desteklemek için başarılı olmuş insanların hayatlarını mercek altına almış ve bu noktada da özellikle evden kaçıp kod yazmaya giden iki genç olan Bill Gates ve Paul Allen’ın Microsoft’u kurma hikayelerini, The Beatles’ın Hamburg’da grup ünlenene kadar 270 gece çalmalarını, Mozart’ın 6 yaşında müzik yazmaya başlamasını ve 10 yıl yani yaklaşık on bin saat çalıştıktan sonra bu işte ustalaşması gibi pek çok örnek ile açıklamıştır.

Tabi her ne kadar yazarken 10 bin saat çok kolay erişilebilir bir hedef gibi görünse de başarıyı yakalamak için 10 bin saat harcamak öyle çok da kolay değil. Bu çok meşakkatli, uzun bir süreç ve istikrarlı çalışmayı gerektiriyor. Daha spesifik olmak gerekirse uzmanlaşmak istediğiniz konuya günde 8 saat ayırırsanız ve haftada ortalama 5 gün bu şekilde devam ederseniz yılda 240 gün ve yaklaşık 1920 saatlik bir çalışmaya eşdeğer oluyor. Böylece de başarıyı yakalamak için öğrenmek, araştırmak ve çabalamak bir alışkanlık ve nihayetinde de kalıcı bir yaşam tarzı haline geliyor.

Kitapta Ne Bulacaksınız?

Gladwell’in Outliers’ı sık sık aynı örneklerle ilerliyor gibi görünse de farklı hikayelerin ardındaki benzer örüntüleri belli bir akıcılık içinde sizi sıkmadan kısa sürede bitirilebilecek bir kitap. Bitirdiğiniz anda çok çalışmadan ziyade verimli çalışmanın önemini, ailenizden aldığınız bazı özelliklerin iş ve sosyal yaşamınızı nasıl etkilediğini keşfedeceksiniz. Outlier son bölümde başarının yorumunu biraz okuyucuya bırakıyor.  Gladwell her ne kadar tezini anlamlı örnek ve verilerle zenginleştirmiş olsa da kesin çizgilerle başarının sırrı budur gibi bir çıkarımda bulunmuyor ve biraz da kendinizi sorgulamanıza ve özelliklerinizi keşfetmenize teşvik ediyor. Ayrıca kitabı şuradan satın alabilirsiniz.

Yazımı Malcolm Gladwell’in kullandığı bir en uzun ağaç (Tallest Tree) analojisi ile sonlandırmak istiyorum:

Ormandaki en uzun ağaç iyi bir tohumdan geldiği için mi  ormanın en uzun ağacı olmuştur?

Outliers, başarının yalnızca şanstan veya doğuştan gelen yeteneklerden değil, çok sayıda faktör kombinasyonundan kaynaklandığını savunuyor. Bir ormandaki en uzun ağacı gördüğümüzde, onun iyi bir tohumdan geldiğini biliyoruz. Ancak iyi toprağa dikildiğini ve yapraklarının güneş ışığına engelsiz olarak ulaşabildiğini, daha büyük bir ağaç tarafından gölgelenmediğini de hesaba katmalıyız. Ağacın iyi tohumu, “doğuştan gelen” yeteneğidir, ancak koşullarının birleşimi, büyük yüksekliklere ulaşmasını sağlamıştır. Uzun ağaç, başarının gerçekte nasıl çalıştığının bir sembolüdür.

Keyifli okumalar dilerim 🙂

Funda Tabak

Yorum ekle